- Hegel believes that history develops through conflict and that history and humanity have an ultimate purpose, a pervasive rationality. Hegel's dialectic's objective (the way things have to go).
- In contradiction to Hegel's philosophy, Kierkegaard develops an "existential dialectic"; a personal dialectic with no ultimate purpose, no rational direction, only various choices or modes of existence that must be approached subjectively and there's no reason or rational standard for choosing one over the other.
- The aesthetic mode of existence = life of pleasure, desire, personal satisfaction. Kierkegaard saw it as a choice, not natural. It can be vulgar/not vulgar (ex. Don Juan VS Mozart). The problem is a tendency to boredom; satisfaction becomes more difficult.
- Ethical mode = the life of duty/universal moral principles/consideration for well-being of others. The problem is frustration.
- Religious mode also includes aspects of ethical life but conflict may exist between the ethical and religious (จากการที่ว่ามีบางคนบอกว่าจริงๆ ถ้าใช้ชีวิต ethical ก็เป็น christian ที่ดีได้) ex. Abraham was willing to kill his own son - one of the most obvious moral rules is called into question by God's command --> "teleological suspension of the ethical" = the religious has priority-->a leap of faith
ก่อนอื่นต้องมาเล่าถึงแนวคิดของ Hegel ต่อเลย จากที่เคยบอกว่า Hegel ไม่ให้ความสำคัญกับคนแต่ละคน แต่ให้ความสำคัญกับความเป็นส่วนร่วมหรือความเป็นกลุ่มเนี่ย จะมาเพิ่มเติมว่า Hegel เชื่อว่าประวัติศาสตร์นั้นพัฒนามาจาก conflict คือ (จริงๆ เรื่องนี้เคยเรียนในวิชา Formation of the Transatlantic Alliance ของ อ. Brian แต่ตอนนี้มันเลอะๆ เลือนๆ แล้ว) มันจะมีปัญหาในแต่ละช่วงของ history และประวัติศาสตร์จะตัดสินว่า solution อันไหนเวิร์คสำหรับปัญหานั้นๆ นะ ซึ่งมันจะเป็นระบบระเบียบเลยแหละ นี่คือข้อแตกต่างระหว่าง hegel กับ kierkegaard คือ kierkegaard จะไม่ยึดถือเหตุผลเป็นหลัก อย่างที่เคยกล่าวไว้ แต่ hegel จะเชื่อว่า ทุกอย่างต้องเป็นอย่างนี้ๆ
kierkegaard นั้นได้สร้าง modes of existence ขึ้นมา ซึ่งถือว่าครอบคลุมสาระเนื้อหาของทั้งสามหัวข้อของ kierkegaard ใน blog นี้เลยก็ว่าได้ ซึ่ง modes of existence นี้เป็นเสมือนวิถีชีวิตที่พวกเราทุกคนเลือกเองอย่างเป็นขั้นเป็นตอน โดยที่ไม่ใช้เหตุผลในการพิจารณา แบ่งเป็นสามวิถีด้วยกัน
1. ชีวิตแห่งความสุนทรีย์ อาจจะมองในแง่ร้ายหรือดีก็ได้ เช่น Don Juan ผู้ที่วันๆ เอาแต่จีบผู้หญิง หรือ Mozart ผู้ที่หลงใหลในดนตรี แต่ปัญหาคือ ชีวิตแบบนี้ เบื่อง่าย และตอบสนองความต้องการที่ไม่สิ้นสุดของพวกเราไม่ได้หรอก (คิดไปคิดมาเหมือนศาสนาพุทธเลยเว้ยเฮ้ย ชักจะไม่ค่อยโอแล้วนะ เรายิ่งเป็น aethiest อยู่ด้วย หรือใครว่าไม่เหมือน สามารถอธิบายให้เราฟังได้นะ)
2. ชีวิตตามหลักศีลธรรม/จริยธรรม ก็คือเป็นคนดี ช่วยเหลือผู้อื่น เป็นต้น แต่ปัญหาคือ เราเป็นคนดีไม่ได้ตลอดหรอก จะทำให้หงุดหงิดเอาเสียเปล่าๆ
3. ชีวิตตามหลักศาสนา ซึ่งบางคนอาจคิดว่าไปซ้ำกับข้อที่ 2 เนื่องจากจริงๆ แล้วถ้าเราใช้ชีวิตตามหลักศีลธรรมจรรยา เราก็สามารถที่จะเป็นชาวพุทธหรือคริสต์ที่ดีได้ แต่เรื่องของเรื่องคือ เรื่องศีลธรรมกับศาสนาก็มีข้อขัดแย้งกันอยู่นะ ยกตัวอย่างเช่น Abraham ที่ในพระคัมภีร์บอกไว้ว่าเค้าตัดสินใจจะยอมสละลูกของตัวเองเพื่อถวายพระเจ้า (พระเจ้าสั่งมาอีกที) ทั้งๆ ที่ศาสนาคริสต์มีข้อบัญญัติไว้ว่าห้ามฆ่าคน อันนี้ก็เป็นตัวอย่างหนึ่งของความเชื่อที่มีบทบาททำให้ศาสนามีความสำคัญเหนือศีลธรรม
จะบอกให้ว่า kierkegaard ใช้ชีวิตแบบที่ 3 แหละ เค้าละทิ้งงานราชการดีๆ แล้วเค้าก็ถอนหมั้นผู้หญิงดีๆ ด้วย เพื่อที่จะไปใช้ชีวิตอย่างโดดเดี่ยวทุ่มเทให้กับศาสนาคริสต์
เราว่านะ ทั้งหมดทั้งปวงที่กล่าวมา เราสามารถสรุปได้ว่า สิ่งสำคัญที่สุดในการใช้ชีวิตอยู่บนโลกใบนี้ ตามความคิดของ kierkegaard ก็คือ passion นั่นเอง
หรือตามที่ kierkegaard กล่าวไว้หน้า 9 ของหนังสือของ solomon เนี่ย คือ "the thing is to find a truth which is true for me, to find the idea which I can live and die" คือไม่จำเป็นจะต้องมาพิสูจน์กันว่าปรัชญาข้อไหนถูกข้อไหนผิด ใช้ชีวิตอย่างที่ตัวเองคิดว่าโอสำหรับตัวเองดีกว่า
No comments:
Post a Comment